Wennen en hechten

 Voor een gezonde ontwikkeling van elk kind is een veilige gehechtheidsrelatie met zijn ouders de basis. Niet voor niets is hechting een belangrijk onderwerp bij adoptie. Een veilige gehechtheidsrelatie tussen adoptieouders en kind is minder vanzelfsprekend dan bij ‘gewoon’ ouderschap. Jullie zijn immers niet vanaf het eerste begin samen.

Voordat jullie een gezin vormden, hebben jullie apart van elkaar al veel meegemaakt. Je kind is gescheiden van zijn biologische familie en heeft in een tehuis en/of pleeggezin geleefd. De overgang naar een andere cultuur, een nieuwe omgeving en gezinssituatie heeft grote impact. Jij, je kind(eren) en eventuele broertjes en zusjes moeten in de eerste jaren aan elkaar wennen en een hechtingsband met elkaar opbouwen.

Lees hier meer over de voorgeschiedenis en achtergrond (pdf)

wennen en hechten

Wat is gehechtheid?
Gehechtheid is een duurzame, emotionele en wederzijdse band tussen opvoeder en kind. Het opbouwen van zo’n band is een intensief proces en er is geen tijdspad voor te geven. Veilige gehechtheid is een stevige basis voor de sociaal-emotionele, cognitieve en fysieke ontwikkeling van je kind. Het is ook van belang voor groei en de ontwikkeling van de hersenen.
Kinderen in tehuizen ontwikkelen door gebrek aan voldoende steun en bescherming vaak onveilige gehechtheidsrelaties. Uit wetenschappelijk onderzoek (Juffer, 1993, 1995 e.a., Thoomes-Vreugdenhill, 2006) is gebleken dat onveilig gehechte kinderen toch veilige gehechtheidsrelaties kunnen opbouwen als hun adoptieouders zorgen voor positieve gehechtheidservaringen.

Lees hier meer over hechting, signaalgedrag, inhalen en herstellen (pdf)

Werken aan een veilige hechting
De eerste fase na aankomst is het heel logisch dat je kind zich nog niet veilig bij je voelt. Jullie moeten elkaar immers leren kennen en vertrouwd met elkaar raken. Daarom is het verstandig om je kind de eerste tijd na aankomst dichtbij jezelf te houden en zijn leefwereld klein te maken. Je kind kan dan stapje voor stapje gaan voelen dat hij echt bij jullie thuishoort. Door het herstel van vertrouwen ontwikkelt het kind zelfvertrouwen. Het is hierbij belangrijk dat je niets forceert.
Wat kun je als ouder verder doen om je kind een veilige basis te bieden en een warme band met elkaar op te bouwen? Enkele aandachtspunten:

  • bied positief en sensitief contact
  • benoem gedrag en gevoelens
  • bied duidelijke regels en structuur

Lees hier meer over het versterken van basisvertrouwen (pdf)

wennen en hechten

Fasen hechtingsproces
Het hechtingsproces duurt een aantal jaren en is onder te verdelen in een aantal fasen. Het model ‘Bouwstenen van hechting’ van Truus Bakker-van Zeil kan je helpen in te schatten in welke hechtingsfase jullie zitten en wat je kind in deze fase van jou nodig heeft. Niet alleen de kalenderleeftijd van je kind speelt hierbij en rol, ook hoe lang je kind al bij jullie in het gezin is en wat het in het verleden heeft gemist aan zorg en aandacht bepaalt welke bouwstenen nog extra aandacht behoeven.

Lees hier meer over de bouwstenen van hechting (pdf)

Ondersteuning
Het kan soms lastig zijn om te herkennen of bepaald gedrag met de adoptie te maken heeft. Het kan daarom raadzaam zijn om opvoedingsondersteuning te vragen bij een adoptiedeskundige. Stichting Adoptievoorzieningen biedt deze ondersteuning. Je kunt hier terecht met alle vragen en twijfels rond adoptie en hechting, ontwikkeling, identiteit en opvoeding. Stichting Adoptievoorzieningen kan zo nodig ook verwijzen naar een adoptiedeskundige hulpverlener in de buurt. Op deze manier kunnen ernstiger problemen voorkomen worden. Juist in de eerste jaren na adoptie kan er nog heel veel hersteld worden.

Als je het prettig vindt om een deskundige mee te laten kijken, dan is video-interactiebegeleiding (VIB-G) een optie. Aan de hand van een aantal video-opnames kan de video-interactiebegeleider zien hoe het met de hechting staat en gericht informatie en advies geven.
Kinderen die door vervelende ervaringen moeite hebben met aanraking en nabijheid, kunnen baat hebben bij Sherborne Samenspel. Dit zijn eenvoudige oefeningen die je samen met je kind kan doen.

Meer informatie over VIB-G en Sherborne Samenspel