Magazine | In de hoofdrol: Jude Pijlman

In de hoofdrol: Jude Pijlman

Thuis gedraagt een kind zich vaak anders dan op school. Zo ook Jude (5). Zijn ouders herkenden de problemen waar eerst de peuterleidster en vervolgens de kleuterjuf tegenaan liepen, eigenlijk niet. De juf wilde graag hulp. Een schoolconsult, waarin thuis én op school wordt gefilmd, bracht uitkomst. Jude is op 25 november 2010 geboren in Kenia. Zo’n 21 maanden later wordt hij geadopteerd door Jildou en Cor Pijlman. Zoals gebruikelijk in Kenia, verblijft Jude met zijn nieuwe ouders eerst nog een tijd ‑ tien maanden in dit geval ‑ in zijn geboorteland. In mei 2013, de jongen is dan tweeënhalf jaar oud, komt het gezin naar Nederland.

Jude webOm de overgang later niet te groot te maken, gaat Jude vrij vlot na aankomst in Nederland twee halve dagen per week naar de peuteropvang. Dat gaat best goed, al geeft de peuterleidster al vrij snel aan dat ze gedrag bij Jude ziet dat niet leeftijdsadequaat is. Ouders begrijpen niet precies waar ze op doelt en zodra hij vier jaar wordt, gaat Jude naar de kleuterschool. Net als iedereen, eerst halve dagen om te wennen. Dat wennen duurt echter langer dan gebruikelijk. “Tussen de middag op school een broodje eten, dat ging op dag één al verkeerd. Er was iets met de chocopasta en hij was ontroostbaar…”, vertelt moeder Jildou.

Juf Astrid ziet een kind dat heel impulsief is, veel behoefte heeft aan ontdekken, een kind dat veel huilt. Astrid: “De ouders vroegen: ‘Wanneer kan hij ook de middagen naar school?’ En ik dacht: dat lukt voorlopig niet, dat voelt niet goed. Toen heb ik gevraagd om hulp. Moeder wees me erop dat ik kon bellen naar de Stichting Adoptievoorzieningen. Ik heb daar een telefonisch consult gehad bij Nazorg, kreeg tips en werd attent gemaakt op het schoolconsult. Dat leek mij een goed idee en de ouders van Jude vonden het ook een prima voorstel. Zo gezegd, zo gedaan. Een tijdje later is een video-interactiebegeleider van de Stichting Adoptievoorzieningen komen filmen, eerst thuis, daarna op school.”

Moe van iedereen in de gaten houden

Als de ouders, de juf en de video-interactiebegeleider samen de filmbeelden bekijken, zien ze Jude op het schoolplein, Jude in de klas én Jude thuis. Video-interactiebegeleider Lidwien: “Je ziet op school een jongetje dat heel onrustig is en overal op reageert. Hij is snel in tranen en nog erg bezig met ontdekken. Eigenlijk is zijn gedrag niet leeftijdsadequaat. Hij moest bijvoorbeeld een werkje kiezen van een dienblad, maar zelf kiezen, dat kan hij nog helemaal niet.”

Moeder: “Dat hadden wij niet helemaal door, althans, de mate waarin was meer dan verwacht. Nu zagen we meer de ernst in van de gedragsproblemen. Dankzij de beelden konden we de juf, en achteraf ook de peuterleidster, beter begrijpen. Dit gedrag zagen we thuis niet in die mate. Thuis, met z’n drietjes, valt het natuurlijk ook niet zo op als hij voor zijn leeftijd op sociaal-emotioneel gebied wat achterloopt. En omdat er in het gezin veel minder prikkels zijn dan in een klas, is hij thuis ook niet zo onrustig.”

Vader Cor: “Eerlijk gezegd begrepen wij aanvankelijk niet precies waar de juf het over had. Welk sociaal-emotioneel stukje het was, waar het nou exact over ging, dat kon ze ons niet zo goed uitleggen. Door de beelden werd dat onmiddellijk duidelijk, daar zagen we wat ze bedoelde. Terwijl bijvoorbeeld alle dertig andere kindjes in de klas tijdens het voorlezen rustig wachten tot de juf het volgende plaatje laat zien, staat Jude drie keer op van zijn plek om alvast even te gaan kijken. Continu houdt hij alles en iedereen in de gaten. Hij weet thuis te vertellen welke moeders op het schoolplein dezelfde schoenen aan hebben en hij checkt de hele dag of iedereen zich wel aan de regels houdt. Door dat alles is hij natuurlijk snel moe, daardoor is hij vervolgens snel van streek en gaat hij om het minste of geringste huilen.”

Tips voor de juf

Juf Astrid wilde graag handvatten hebben om Jude beter te kunnen begeleiden. Cor: “Dat hebben we als positief ervaren.” Astrid: “Vooraf vond ik het heel spannend dat er in de klas gefilmd zou worden. Je wilt het toch goed doen. Achteraf heb ik het allemaal als heel prettig ervaren. Lidwien gaf inzicht in zijn gedrag en liet tijdens de bespreking veel dingen in mijn aanpak zien waar ze enthousiast over was. Dat was fijn om te horen. En het totaalplaatje hielp mij in de relatie naar de ouders toe, het gaf meer begrip. Met als gevolg dat we samen beter af konden stemmen op Jude.”

Een van de tips die Astrid kreeg en die ze als heel sterk en prettig heeft ervaren is: benoem nadrukkelijk zijn emoties en gevoelens. “Dus zeg: ‘Jij bent heel boos hè, omdat je weer niet met de klei kunt spelen.’ En dan zegt hij volmondig: ‘Jaaah! En jaloers!’” Een andere tip, maar dat deed Astrid eigenlijk al, was: houd hem dicht bij je, raak hem regelmatig eventjes aan, een schouderklopje – letterlijk en figuurlijk – doet wonderen. Laat hem merken dat hij gezien wordt. Astrid: “Dat biedt hem veiligheid en dat wil ik hem graag geven. Maar hij zit wel in een groep met 31 kinderen, er zijn er nog 30 die ook aandacht nodig hebben.”

Niet wachten met extra hulp op school

Moeder: “Thuis zijn we eveneens weer teruggegaan naar nadrukkelijk benoemen. Lidwien heeft ons ‑ opnieuw ‑ uitleg gegeven over de bouwstenen van hechting. Daarmee kunnen we zijn basisveiligheid versterken en het verklaart waarom hij dit gedrag laat zien. Dat hij emotioneel soms jonger is dan hij feitelijk is, en soms ook niet. Dat kan. Overigens, het is vooral een heel open, sociaal kereltje. Verbaal is hij heel sterk. Voor de lange termijn maak ik me wel een beetje zorgen, maar we hopen en verwachten dat, met de hulp van ons als ouders, de school en andere naasten, de problemen zullen verdwijnen of verminderen zodat hij er beter mee om kan gaan. Voor de korte termijn willen we wel graag extra ondersteuning in de klas. Als je vraagt: ‘Heeft het geholpen?’, dan zeg ik ja. Maar het gaat langzaam, het heeft nog tijd nodig.”

Ook de juf ervaart dat. “Ik hoop dat er meer budget komt voor extra assistentie in de groep. Want straks moet hij naar groep 3. Cognitief gaat het heel goed, alles komt binnen, hij onthoudt alles en zijn spraakontwikkeling is prima, maar hij heeft nog heel veel sturing nodig. Als je wacht met hulp tot hij in groep 3 zit, ben je eigenlijk te laat. En ik wil hetlidwien web graag zo goed mogelijk doen, voor hem, voor de groep en voor mezelf.”

Lidwien: “Dit is wat ik eerlijk gezegd heel regelmatig tegenkom bij adoptiekinderen: onrustig, behoefte aan contact, aanraking. Je zou ieder adoptiekind een kleine klas gunnen.”

 

Auteur: Angela Jans

 

 

Meer informatie over het consult op school

Er wordt gefilmd in de klas. De resultaten worden met de ouders, de leerkracht, intern begeleider of groepsleiding besproken. Onder meer de sociale en emotionele ontwikkeling van het kind wordt in kaart gebracht. Ouders en leerkracht, intern begeleider of leiding krijgen informatie en adviezen die helpen om goed af te stemmen op de behoeften van het kind. Hierdoor zal het kind beter gaan functioneren.

Kijk voor meer informatie op www.adoptie.nl (nazorg). Of bel 030-2330340 (maandag t/m donderdag van 09.30-12.30 uur) .

Wanneer een consult aanvragen?

Bijvoorbeeld als:

  • ­u merkt dat uw kind na de wenperiode (nog) niet graag naar school of kinderdagverblijf gaat;
  • uw kind op school/kinderdagverblijf gedrags- of leerproblemen heeft;
  • het gedrag van uw kind thuis heel anders is dan op school/kinderdagverblijf;
  • u twijfelt over het type onderwijs of het gaan naar een kinderdagverblijf en advies wilt van een adoptiedeskundige;
  • de leerkracht of leiding vragen heeft over de omgang met of het gedrag van uw kind;
  • u zich afvraagt of doubleren of juist ‘overgaan’ de beste optie voor uw kind is.